Mitomani: Çocuklarda Yalan Uydurma Hastalığı

02 Kasım, 2019
Çocuk mitomanisi, çocuk bilinçli ve birdenbire yalan söylediğinde ortaya çıkan psikolojin bir rahatsızlıktır. Ebeveynlerin bu rahatsızlığı teşhis edebilmesi ve nasıl bir tedavi uygulanması gerektiğini bilmeleri gerekmektedir. 
 

Çocuğunuzun dürtüsel olarak yalan söylediğine şahit olduğunuz mu? Bu hareketin çocuk mitomanyası olabileceğinden şüpheleniyor musunuz? O zaman çocuklarda yalan uydurma hastalığı konusunda daha çok bilgiye ihtiyacınız olabilir.

Bu yazımızda, bu rahatsızlığın olası nedenlerini ve nasıl düzeltilmesi gerektiğini açıklayacağız. Bu sorunla çocuk ne kadar erken yaştayken ilgilenmeye başlarsanız, gelecekteki sonuçlarından kaçınmanız o kadar mümkün olacaktır.

Çocuk mitomanisi nedir?

Aynı zamanda “fantastic psödoloji” veya “patolojik yalan söyleme” olarak da bilinen mitomani, bir kişiyi dürtüsel olarak yalan söylemeye iten bir rahatsızlıktır. Mitomani rahatsızlığı olan insanlar, kendi gerçekliklerini ifade edebilmek için bilerek yalan söylemeyi seçerler. Çoğu durumda, söyledikleri yalanlara kendileri de inanırlar.

Aslına bu bir hastalık değildir; psikolojik bir rahatsızlıktır. Çocuklarda teşhis koyabilmek oldukça zordur. Çocuklar genelde fantastik hikayeler üretmeye eğilimlidirler, bu nedenle de belirtileri hızlı bir şekilde tespit edebilmek zor olabilir.

Çocuk mitomanisinin özellikleri nedir?

Bu rahatsızlıktan muzdarip çocuklar gerçekliklerini daha da büyük gösterme çabası içindedir. Herhangi bir nedenden dolayı yalan söyleyebilirler. Bir hikaye uydurabilirler ve daha da önemlisi, onlara inanmadığınızda çok üzülürler. Yalan söyleme eğilimleri genellikle kimle konuştuklarına göre değişkenlik gösterebilir; yani uydurdukları hikayeler kişiden kişiye farklılık gösterebilir.

 

Bu çocuklar sadece kendilerini belirli durumlardan kurtarmak için değil, ayrıca gereksiz yere yalan da söyleyebilirler. Örneğin, küçük bir kız bir vazo kırarsa, muhtemelen bunu kendisinin yapmadığını söyleyecektir. Öte yandan, mitomoni rahatsızlığı olan bir çocuk ise vazoyu kırmadan bile yalan söyleyebilir.

Çocukların büyük bir bölümü yalan söyler. Bu çok normal bir durumdur ve herkes tarafından da kabul edilmelidir. Fakat her durumda çocuğunuzun yalan söylemeyi seçtiğini görüyorsanız, o zaman bu rahatsızlıktan muzdarip olabilirler.

Çocuk mitomanisinin tedavisi

Genellikle çocuklar duygusal olarak korku veya endişe duyduklarında dürtüsel olarak yalan söylemeye başlayabilirler. Belirli bir duruma tepki olarak yalan söylemeye başlarlar ve zamanla bu bir alışkanlık haline gelir.

gülerken ağzını kapatan kız

Burada önemli olan nokta sebebini keşfetmek ve neden bir şeyin üstesinden gelmek için yalan söylediklerini anlamaktır. Çocuğunuzun böyle bir davranışa sahip olduğunu görüyorsanız, yapmanız gereken en iyi şey bir uzaman başvurmaktır.

Konuyla ilgili birkaç faydalı ipucu:

 
  • Kaç sefer yalan söylediklerini takip edin: Bulunduğunuz gün içindeki saati, görünen nedeni ve ruh hallerini not edin. Herhangi bir ayrıntı bu davranışa neyin sebep olduğunu bulmanıza yardımcı olacaktır. Bu veriler ayrıca yardım aldığınız uzmanın bir davranış şekli belirlemesine de yardımcı olacaktır.
  • Sakin olun: Yalanlarını yakalamak çok rahatsız edici olabilir. Buna rağmen, sakinliğinizi korumaya çalışın ve sinirinizi onlardan çıkarmayın. Bunun yerine yalanlarının sizi ne kadar üzdüğünü gösterin.
  • Kabul ettiklerinde onları cezalandırmayın: Yalan söylememeyi seçtiklerinde onlara mutlu olduğunuzu gösterin. Dürüstlüklerini ödüllendirin ve bunu anladıklarından emin olun. Yalan söylemeyi bırakırlarsa, onlara kızmayı bırakacağınızı açıkça belirtin.
  • Yalan söyleyerek herhangi bir durumdan kaçabilmelerinin mümkün olmadığını anlamalarını sağlayın: Onlara tüm eylemlerinin, er ya da geç katlanmaları gereken sonuçlar doğuracağını öğretin. Onlara destek olun ve eylemlerimiz için sorumluluk almamız gerektiğini gösterin.

Kısa ve uzun vadeli sonuçlar

Kısa vadeli

Aile ortamı çocuğun sürekli olarak yalan söylemesinden dolayı derinden etkilenebilir çünkü bu durum stresli ve güvensiz bir ortama kapı açmaktadır.

Çocuklarınızın söylediği her şeyden şüphe etmekten kaçının. Eğer bunu yaparsanız, gerçeği söyledikten sonra bile insanların hala onları yargılayacağını düşünmelerine neden olabilir ve ek olarak dürüst olmakla yalancı olmak arasındaki farkları sorgulamalarına yol açabilirsiniz.

 
pinokyo gibi burnu uzayan çocuk

Çocuk mitomanisi çocuğun gelecekteki sosyal ilişkilerini bozabilir. Mitomani rahatsızlığı olan bir çocuğu fark eden arkadaşları, büyük ihtimalle çocuğun sürekli yalan söylemesinden dolayı onunla arkadaşlık etmek istemeyecektir. Sonuç olarak da çocuk kendine olan saygısını azaltarak reddedilmiş ve dışlanmış hissedecektir.

Böyle bir durumda çocuk bulunduğu durumu saklayabilmek için daha da fazla yalan söylemeye eğilimli bir hale gelecektir.

Uzun vadeli

Çocuk mitomanisi tedavi edilmediği zaman, çocuk büyüdüğünde yalan söylemekten başka bir şey yapmayan bir yetişkine dönüşebilir. Çocuk, yalan söylemeyi bir yaşam tarzı olarak görmeye başlayacaktır. Herkesin sempatisini kazanmak için yalan söyleyecek ve gerçek olayları daha da abartılı hikayelere dönüştürecektir.

Mitomani rahatsızlığı olan insanlar kendi söyledikleri yalanlara inanmaya başlar ve bu durum gerçek dünyaya adapte olabilmelerine büyük derecede engel oluşturmaktadır. Bu yüzden çoğu insan bu rahatsızlıktan muzdarip insanların çalışmalarından veya arkadaşlıklarından memnun kalmamaktadır.

Çocuğunuzun neden yalan söylemeye karar verdiğini ve bunun altında yatan sebeplerini araştırarak onun yetişkinliğe bu rahatsızlık ile girmesini engelleyebilirsiniz. Çocuğunuzun davranışlarına ve tavırlarına dikkat ederek, gerektiğinde harekete geçmekten çekinmeyin ve unutmayın; çocuklarda yalan uydurma hastalığı erken teşhis edilip müdahale edilmezse, çocuğun geleceğine de büyük ölçüde zarar verebilir.

 
  • Casas Rivera, R., & Zamarro Arranz, M. L. (1990). La mitomanía en la clínica actual. A propósito de un caso clínico. Revista de La Asociación Española de Neuropsiquiatría.
  • Dithrich, C. W. (1993). Pseudologia fantastica, dissociation, and potential space in child treatment. Master Clinicians on Treating the Regressed Patient, Vol. 2.
  • King, B. H., & Ford, C. V. (1988). Pseudologia fantastica. Acta Psychiatrica Scandinavica. https://doi.org/10.1111/j.1600-0447.1988.tb05068.x