Aile Parçalanması ve Bunun Çocuklar Üzerindeki Etkileri

9 Nisan 2019
Bir ailenin parçalanmasının en ciddi etkileri ailenin en hassas üyeleri üzerinde olur: çocuklar. Bununla birlikte, yaşanacak etkiler genellikle çok bilinmez ya da hafife alınır. Bugün bu yazımızda sizlerle, aile parçalanması türleri ve bunların sonuçlarını paylaşacağız.
Günümüz toplumunda aile parçalanması çok büyük bir konudur. Aynı şekilde bu konu, biraz göz ardı da edilmektedir. Aile parçalanması çok eskiden beri var olmasına rağmen gitgide daha da yaygın hale gelmektedir.

Bununla beraber, aile parçalanmasının ciddi etkilerinden çok az insan haberdardır. Bir aile ayrılırsa, bu durumun özellikle de en küçük ve en hassas üyelerine çok büyük etkileri olur: bunlar da çocuklardır.

Aile parçalanması hakkında halk arasında bazı genel fikirler vardır; öte yandan, bu konuda çoğumuz derin bilgiye sahip değilizdir. Bir ailenin parçalanmasından bahsederken sadece boşanma ya da ayrılık durumlarını kastetmiyoruz. Bu kavram ayrıca, sürekli tartışmanın olduğu ama aynı çatı altında yaşayan aileler için de geçerlidir.

Birçok ailenin ortak hedefler konusunda eksiği vardır ve temel işlevlerini yerine getirmekte güçlük çekerler. Bu durum, beslenme, ilgi, şefkat ve eğitimi de kapsar.

farklı yerlere bakan aile

Aile parçalanması türleri

Günümüz toplumunda aile parçalanmasının pek çok çeşidi ve kendine ait özellikleri bulunmaktadır. Aşağıda sizlerle, bir ailede olabilecek belli parçalanma türlerinden bahsedeceğiz.

  • Ortak velayet ile anlaşmalı olarak iyi ayrılık. Ebeveynler iyi şekilde ayrıldığında ve velayet paylaşıldığında, çocuklar genellikle çok ciddi sonuçlar yaşamazlar. Çünkü burada ayrılık, her iki ebeveynin de ortak kararıyla ve anlaşmasıyla sağlanmış olur. Tabi ki ebeveynler arasındaki ilişkinin dinamiği ve yaşanılan yer ile ilgili değişiklikler olur. İşler artık eskisi gibi değildir. Bununla beraber, ortak velayet sayesinde çocuk, her iki ebeveyninden de ilgi görebileceği için travma ihtimali çok azalır hatta tamamen bile önlenebilir.
  • Velayetin bir tarafta olduğu karmaşık ayrılık. Birçok durumda, ebeveynlerin boşanması ya da ayrılması üzücü bir durumdur. Bu özellikle de yalan, sadakatsizlik ve velayet kavgaları işin içine girdiyse geçerlidir. Bu gibi durumlar olduğunda, süreç çocuklar için daha acılı ve zararlı olacaktır.
  • Aile içi şiddet sonucu boşanma. Şüphesiz ki bu durum, en ciddi sonuçları olandır. Çocuklar, aile içi şiddetten dolayı zaten travmatik durumlardan muzdarip olur. Bu şiddet ebeveynler arasında olabileceği gibi, çocuğa yönelik de olabilir. Bağırma, hakaret, aşağılama ve fiziksel şiddetin olduğu bir ortamda yaşamak çocukları da çok derinden etkiler. Bu yüzden, bu tip durumlara maruz kalan çocukların bunu atlatması ve sağlıklı bir hayat sürebilmesi için mutlaka psikolojik destek alması gereklidir.

Durum ne olursa olsun, bir aile parçalandığında bunun çocukları baştan itibaren kötü etkilediği çok açıktır. Ailede problem yaşayan çocuklar özgüvensizlik ve kalıcı terk edilme korkusu yaşayabilir. Bu çocuklar ailelerinin bir daha bir araya gelmeyecek olmasından dolayı çok korkar ve üzülürler.

Birçok durumda, bu hisler iki ebeveynden de gelen sevgi ve şefkat ile çözümlenebilir. Genellikle, çocuklar akıl sağlıklarını etkileyecek ciddi bir durum olmadan bu süreci atlatırlar. Bu durum tabi ki, ebeveynlerin konuyu nasıl ele aldıklarına bağlı olarak değişkenlik gösterir.

Ebeveynlerin hakaretten ve diğer ebeveyni uzaklaştırmaktan kaçınması çok önemlidir. Ebeveynler, kesinlikle çocuklarını manipüle etmemeli ve taraf tutmaya zorlamamalıdır.

Eski eşiniz size ne kadar zarar vermiş olursa olsun, kesinlikle çocuğunuzu arada bırakmamalısınız. Ayrıca, hiçbir koşulda çocuğunuzu boşanma sürecinde bir araç olarak kullanmamalısınız.

ailesi kavga eden çocuk

Aile parçalanması çocukları nasıl etkiler?

İdeal olarak, ebeveynlerin çocuklarının menfaatini her şeyin üzerinde tutması gerekir. Bu da aile parçalanmasının çocuklar üzerindeki etkisini mümkün olduğu kadar aza indirilmesine çalışmak demektir.

Çocukların her iki ebeveynle de normal bir ilişki kurabilmesi gereklidir. Çocukların rutininde olacak değişiklikler de minimumda tutulmaya çalışılmalıdır.

Eğer bunlar gerçekleşmezse, aile parçalanmasının geri döndürülemez ve uzun süre kalıcı etkileri olur. Bunların arasında, gerileyen davranışlar, uyku sorunları, iştah kaybı, stres, anksiyete ve akademik başarısızlık yer almaktadır. Hatta, çocuklar tanık oldukları zararlı davranışları kendileri de tekrar etmeye meyilli olabilir.

“Herhangi bir ayrılık sürecinde en önemli olan şey çocukların iyiliğidir.”

Eğer bu konular zamanında ele alınmazsa durum ergenliğe kadar sürebilir. Ergenlik dönemi birçok yeni zorluğu da beraberinde getirir. Çocuklar bu dönemde ebeveynlerine karşı nefret geliştirebilir, özellikle de hangisinin daha suçlu olduğunu düşünüyorsa ondan uzaklaşır.

Aile parçalanması gerçek bir problemdir. Tabi ki, işler her zaman beklediğimiz ya istediğimiz gibi gitmeyebilir. Aynı şekilde, kötü ayrılıkların çocuk gelişimi üzerinde çok uzun vadeli etkileri olabileceğini de unutmamalıyız. Bu yüzden, çocuklarımızı korumak her zaman bizim bir numaralı önceliğimiz olmak zorundadır.