Çocuklarda Görülen En Yaygın Diş Problemleri

17 Şubat 2021
Çocuklarda diş problemleri erken yaşlardan itibaren ortaya çıkabilir ve farklı rahatsızlıklara neden olabilir. Bu yazımızda, çocuklarda diş problemlerinden en yaygın olarak görülenleri ve bunları önlemek için neler yapılabileceğimizi inceliyoruz.

Çocuklarda çok yaygın olarak görülen ama hemen hemen tamamı önlenebilir diş problemleri bulunmaktadır. Ağız sağlığı ile ilgili bu sorunlar yaşandığında çiğneme, ses çıkarma ve yutkunma gibi ağzın normal fonksiyonlarında sorunlar ortaya çıkar.

Aşağıdaki satırlarda sizlere çocuklarda en sık biçimde görülen diş hastalıklarından, bunların nedenlerinden ve tedavi yöntemlerinden bahsediyoruz. Ayrıca sizlere çocuğunuzun ağız sağlığını korumak için neler yapabileceğiniz konusunda da  çeşitli bilgiler veriyoruz.

Çocuklarda En Yaygın Görülen Diş Problemleri

dişçiye gitmiş bir kız

Diş Çürüğü

Çocuklarda en sık görülen diş problemleri arasında ilk sırada diş çürükleri gelir. Bu problem, ağızda bulunan bakteriler tarafından üretilen asitler nedeniyle dişin mineral dokusunun kaybolmasından dolayı ortaya çıkar.

Dişte çürüme başladığında diş yüzeyinde beyaz noktalar görülür. Bu noktalar zaman ilerledikçe siyaha ya da kahverengiye dönüşür ve doku kaybı yaşanır. Bunun sonucunda da çürükler ya da dişte boşluklar oluşur.

Yukarıda da belirttiğimiz gibi dişi meydana getiren minerallerin kaybı, yiyeceklerdeki şekerin fermente olması sonucu ağız bakterilerinin oluşması ve bunların da asitleri aktive etmesiyle diş dokusuna zarar vermesinden kaynaklanır. Ağız hijyeninin yeterli düzeyde yapılmaması ve yüksek miktarlarda şeker tüketimi bu hastalığa zemin hazırlayan başlıca sebeplerdir.

Küçük çocuklarda “erken çocukluk çağı diş çürümesi” ya da “biberon diş çürüğü” olarak adlandırılan özel bir tür çürüme de  görülebilir. Bunun en önemli nedenleri tatlandırılmış süt tüketimi ve bebeğin karnını doyurduktan sonra yeterli derecede ağzının temizlenmemesidir. Diş yüzeyinde kalan şekerler bu hızlı gelişen çürüklere ortam hazırlar. Bu durum özellikle ön dişlerde daha sık bir biçimde görülür.

Çocuklarda Diş Çürüğünün Sonuçları

Diş çürükleri ve bunların gerektiği şekilde tedavi edilmemesi çocukların yaşantılarında çeşitli problemlere yol açar:

  • Diş ağrısı: Çürük ilerleyip derinleşince diş sinirine yaklaşır ve bunun sonucunda da hassasiyeti artırarak ağrıya yol açar.
  • Diş kaybı: Çürüğün ilerlemesi dişin zarar görmesine ve hatta kırılmasına neden olur. Bu durum, etkilenen bölgenin ve dişin yanında bulunan diğer dişlerin hareket etmesine, maloklüzyon (kapanış bozukluğu) ve çiğneme sorunlarına yol açabilir.
  • Enfeksiyon: Çürükler dişte ya da etkilenen dişin yanında bulunan sert veya yumuşak dokuda enfeksiyona neden olabilir.
  • Kalıcı dişte hasar: Eğer çürük süt dişinde ilerlerse, altında bulunan kalıcı dişin doğru bir biçimde oluşmasını olumsuz yönde etkileyebilir.
  • Özgüven eksikliği ve sosyal problemler: Kırık ve çürük dişler çocuğun özgüvenini yaralayacak şekilde arkadaşlarının alay konusu olabilir.

Diş Çürüklerinin Tedavisi

Diş çürüklerinin tedavisi, çürüğün boyutu ve ne kadar süredir var olduğuna göre değişir. Henüz başlangıç aşamasında olan çürükler terapötik florür uygulaması ile tedavi edilebilir. Çürüğün daha ilerlemiş olduğu ve doku kaybı bulunan durumlarda ise etkilenen bölgeyi temizlemek ve dolgu yapmak gerekir. Çürüğün türü ve aşaması ne olursa olsun bu probleme müdahale etmek ve daha ileri boyutta komplikasyonları önlemek için ilerleyişini yavaşlatarak durdurmak önemlidir.

Çocuklarda Görülen Diş Problemleri: Diş Travmaları

Dişe herhangi bir nedenden dolayı darbe almak çocuklarda en sık görülen diş problemleri arasında yer alır. Bu tür problemler genellikle çocuk ilk yürümeye başladığında ve daha sonraki dönemlerde ise oyun ya da spor gibi aktiviteler esnasında yaşanır. En çok etkilenen dişler üst ön dişlerdir. Çünkü bunlar dışarıdan gelecek etkilere en fazla maruz kalan dişlerdir.

Diş bölgesine alınan darbeler hem süt dişlerini hem de kalıcı dişleri etkileyebilir. Diştacının bir kısmı ya da tamamı kırılabilir, yerinden çıkabilir, hatta ağızdan fırlayabilir.

Dişin nasıl etkilendiği, aldığı darbenin niteliğine ve şiddetine bağlı olarak değişir. Ancak böyle bir durumda zaman geçirmeksizin bir dişçiye gidilmesi gerekir. Dişin çıktığı bir durum varsa dişçiye giderken çıkan dişi süt ya da fizyolojik solüsyon içinde götürmek gerekir.

Dişçi etkilenen dokuları muayene eder ve en uygun tedaviye karar verir. Bu tedavi yöntemi basit bir florür koyma ve sonrasındaki kontrollerden dişi restore ederek dolgu yapmaya, kanal tedavisine ve hatta implant tedavisine kadar uzanabilir. Daha önce de belirttiğimiz gibi böyle bir durumla karşı karşıya kaldığınızda hemen bir dişçiye gitmelisiniz. Çünkü ne kadar hızlı hareket ederseniz sorunun çözümü de o denli kolay olacaktır.

Kapanış Bozukluğu

Eğri çıkmış dişler ve bunların normal çiğneme konusunda yarattığı komplikasyonlar çocuklarda düzenli olarak görülen diş problemlerinden bir diğeridir. Dişler çıkarken bunların nasıl çıktığını gözlemlemek ve ısırma esnasında üst dişler ve alt dişlerin uyumlu olup olması, çocuklarda kapanış anormalliklerini anlamada önemli birer detaydır.

Evde dişleri kontrol etmek ve düzenli olarak diş doktoruna gitmek bu tür problemleri erkenden tespit etmek açısından son derece önemlidir. Çünkü bu sorunlara ne kadar erken müdahale edilirse tedavi de bir o kadar kolay ve rahat bir biçimde yapılabilir.

Çocuklarda bu tür diş problemlerinin görülmesinin çeşitli nedenleri olabilir:

  • Parmak emme, uzun süre emzik veya biberon kullanma ve ağızdan nefes alma gibi doğru olmayan alışkanlıklar.
  • Süt dişlerinin hiç çıkmaması ya da normalden erken dökülmesi.
  • Kalıtsal ve genetik faktörler.
  • Diş gıcırdatma.

Yapılacak tedavi kapanış bozukluğunun türü ve derecesine bağlı olarak değişecektir. Aynı zamanda çocuğun yaşı ve dişlerin çıkma şekli de uygulanacak tedavide belirleyici rol oynayacaktır. Duruma göre ortotik, diş telleri ile sabit ortodonti ya da görünmez ortodonti yöntemleri ile tedavi uygulanabilir.

dişçiye muayene olan çocuk

Diş Eti İltihabı

Diş çevresindeki bakteri plağı diş etlerinde iltihaplanmaya neden olabilir. Bu durumda diş eti kırmızı renge döner, çok kolay bir biçimde kanar, acır ve aynı zamanda ağızda kötü bir koku olur. Çocuklardaki bu diş sağlığı sorunun en büyük nedeni yanlış ağız hijyenidir. Diş fırçası ve diş ipi kullanımına ek olarak bir çocuk dişçisine danışmak, bu problemi tedavi etmek için yeterli olacaktır.

Çocuklarda Görülen En Yaygın Diş Problemleri Nasıl Önlenir?

Ağız hijyenini doğru ve yeterli bir biçimde yapmak ve sağlıklı alışkanlıklar ağız sağlığını korumak için en önemli yardımcılardır. Çocuklarda diş problemlerini önlemek için faydalı olacak bazı ipuçlarını şu şekilde sıralayabiliriz:

  • Ağız hijyenini doğru bir biçimde yapın: Çocukların dişlerini yumuşak kılları bulunan bir diş fırçası ve florürlü diş macunu ile günde iki ya da üç kez fırçalayın ya da fırçalamalarını sağlayın. Eğer diş hekiminiz tavsiye etmişse, tamamlayıcı olarak günlük diş ipi ve ağız bakım suyu da kullanabilirsiniz.
  • Kariyojenik (dişi çürüten) gıdalardan uzak durun: İçeriğinde yüksek oranda şeker bulunan gıdaları azaltın ya da bunları çocuğa hiç vermeyin. Bu bağlamda, çocuklara besleyicilik anlamında zengin içerikli yiyecekler vermenin önemli olduğunu aklınızdan çıkarmayın.
  • Zararlı alışkanlıkları ortadan kaldırın: Parmaklarını emen, tırnaklarını yiyen, ağızdan nefes alan ve normalden uzun süre emzik ya da biberon kullanan çocuklarda bu tür zararlı alışkanlıklardan kurtulmak için profesyonel bir yardım almak gerekebilir.
  • Düzenli olarak dişçiyi ziyaret edin: Erken yaşlardan itibaren dişçiye düzenli olarak gitmek ağız sağlığını korumak açısından son derece önemlidir. Uzman hekimler herhangi bir problem varsa bunları zamanında tespit edecek ve gerekli bakım seçeneklerini tavsiye edecektir.

Çocuklarda Görülen Diş Problemlerinin Önlenebilir Olduğunu Unutmayın

Çocuklarda erken yaşlardan itibaren diş problemleri ortaya çıkabilir. Bunlardan bazıları çok sık bir biçimde görülen ağız ve diş hastalıklardandır. Çocukların doğru ve istenilen bir biçimde büyümeleri için ağız sağlığı son derece önemlidir. Bu nedenle, ağız hijyeninin doğru biçimde yapılması, sağlıklı alışkanlıklar ve diş doktoruna düzenli bir biçimde gitmek ufaklıkların sağlıklı gülüşleri için gereklidir.

  • Gómez, Roberto Carlos Ojeda, and Kevin Dávila Guarniz. “Prevalencia de caries dental en niños de la Clínica Estomatológica de la Universidad Señor de Sipán.” Salud & Vida Sipanense 4.2 (2017): 14-19.
  • Ramón Jimenez, Ruth, et al. “Factores de riesgo de caries dental en escolares de 5 a 11 años.” Medisan 20.5 (2016): 604-610.
  • Sernaque Lama, Melissa Elizabeth. “Prevalencia de caries dental en niños de 6 a 12 años de la institución educativa particular San José, del distrito de Chimbote, provincia del Santa, región Áncash, año 2018.” (2018).
  • Zaldivar, Héctor Andrés Naranjo. “Traumatismos dentarios: un acercamiento imprescindible.” 16 de Abril 56.265 (2017): 113-118.
  • Sánchez, Tamara Batista, et al. “Traumatismos dentarios en niños y adolescentes.” Correo Científico Médico de Holguín 20.4 (2016): 741-756.
  • Navarrete Angulo, Nilda Eugenia, and María Angela Pita Sobral. “Factores relacionados con maloclusiones en niños ecuatorianos de 3-9 años de edad.” Revista Cubana de Estomatología 57.2 (2020).
  • Mamani Nina, Edith Banesa. “Hábitos orales nocivos asociados a las Maloclusiones en niños de 6 a 8 años en la IE Señor de los Milagros en la ciudad de Moquegua, 2019.” (2020).
  • Castro-Rodríguez, Yuri. “Enfermedad periodontal en niños y adolescentes. A propósito de un caso clínico.” Revista clínica de periodoncia, implantología y rehabilitación oral 11.1 (2018): 36-38.
  • de la Luz Ayala, Carmen. “Los pediatras en la prevención de enfermedades bucales.” Archivos de Pediatría del Uruguay 87.3 (2016): 257-262.
  • QUIÑONEZ, MORETA, and KATHERINE YIMABEL. NECESIDADES Y POSIBILIDADES DE PREVENCIÓN DE CARIES EN NIÑOS DE 5 A 12 AÑOS DE EDAD. Diss. 2017.