Çocuklarda Öğrenme Güçlüklerinin Sebepleri ve Çözüm Yolları

13 Haziran 2019
Çocuklarda öğrenme güçlüğünün sebeplerini biliyor musunuz?

Çocuklarda öğrenme güçlükleri, beynin bilgiyi algılama, işleme, saklama, üretme ve bunlara tepki verme süreçlerini etkileyen bir takım nörobiyolojik bozuklukları içermektedir.

Öğrenme güçlüğü görülen çocuklar yazma, düşünme, dinleme, konuşma, okuma, heceleme ve matematiksel işlem yapmada bir takım zorluklar yaşarlar.

Çocuklarda öğrenme güçlüğü aynı zamanda dikkat eksikliğine, buna bağlı olarak hafıza, koordinasyon ve sosyal becerilerle alakalı problemlere ve duygusal olgunluğa erişilememesine yol açabilir.

Tüm bunlara rağmen, öğrenme güçlüğü görülen çocuklar genellikle fazla zeki olurlar. Onların beyni bilgiyi diğer çocuklara göre farklı bir süreçten geçirerek işler. Bu durum, onların zekaları ve akademik başarıları arasında bir çelişki oluşmasına yol açar.

Çocuklarda öğrenme güçlüğünün sebepleri

Yapılan birçok araştırmaya göre çocuklarda öğrenme güçlüğünün temel sebeplerinden biri genetik faktörlerdir. Çekinik kromozomların birleşiminden dolayı ortaya çıkan okuma problemleri bu duruma örnek olarak verilebilir. Öğrenme bozuklukları genellikle nörolojik işlev bozukluklarına bağlı olarak ortaya çıkmaktadır.

Araştırmalara göre, hamilelikte, doğum öncesinde, doğum sonrasında ve doğum esnasında gelişen bir takım komplikasyonlar da çocuklarda öğrenme güçlüğüne yol açabilir. Bir grup araştırmacıya göre, yaşça büyük anne ve babaların disleksik bir çocuğa sahip olma ihtimalleri oldukça yüksektir. Fakat, çocuklar bu gibi problemlere sahip olsalar dahi öğrenme süreçlerini iyileştirecek terapiler mevcuttur.

“İstatistiklere göre, çocukların %10 ile %15’inde öğrenme güçlükleri görülür.”

öğrenme güçlüğü olan çocuklar

Öğrenme güçlüğü görülen çocukların özellikleri

Çocukların bir şeye gereğinden fazla odaklanıp dışarıdan gelen ve gelişimleri için aslında çok önemli olan diğer uyaranları tanımamalarına kompulsif tip öğrenme güçlüğü adı verilmektedir.

Öte yandan, dürtüsel dikkat dağınıklığı veya kısa dikkat süresi şeklinde görülen öğrenme güçlükleri de vardır. Bu tip öğrenme güçlüğüne sahip çocuklar bir şeye kısa süreli olarak odaklanırlar ve dikkatleri çok çabuk dağılıp başka bir şeye odaklanabilirler.

Öğrenme güçlüğü görülen çocukların özelliklerinden bazıları şunlardır:

  • Yönergeleri anlamada ve takip etmede zorlanma,
  • Başkalarının söylediklerini hatırlamada zorlanma,
  • Temel okuma, heceleme, yazma ve matematiksel becerilerde zorlanma,
  • Sağı ve solu ayırmada güçlük,
  • Sayıların sırasını karıştırma,
  • Yürüme, spor yapma ve ayakkabı bağlamak gibi basit aktiviteleri yerine getirmede koordinasyon eksikliği,
  • Okul eşyalarını çok kolay kaybetme,
  • Dün ve bugün gibi zaman kavramlarını ayırt etmede güçlük,
  • Bazı kelimeleri karıştırma.
kafası karışık çocuk

Öğrenme güçlüğünün çözüm yolları

Bir uzman yardımıyla çocuğun bilgiyi işleme ve ifade etme becerileri değerlendirilebilir. Uzman bir kişi çocuğun öğrenme güçlüğü olup olmadığını tespit edebilir. Bir pedagog da okul görevlileri ile birlikte çalışarak öğrenme güçlüğüne karşı çocuğun koordinasyonunu arttırmada etkili olabilir.

Öğrenme güçlüğüyle başa çıkma konusunda faydalı olabilecek çözüm yollarının bazıları şunlardır:

  • Çocuğun öğrenme sürecini kolaylaştırmak için ona sevildiğini ve saygı duyulduğunu hissettirerek anlayış gösterin.
  • Öğrenme güçlüğü görülen çocuklar ilgiye ve fiziksel yakınlığa ihtiyaç duyarlar. Bu onların özgüvenlerini arttırarak becerileri konusundaki şüphelerini azaltır.
  • Oyunlar ve pratik aktiviteler onların öğrenme sürecini kolaylaştırır.
  • Başka çocuklarla da oynayarak arkadaşlık kurmaları için onları teşvik edin.
  • Hata yapma ve soru sorma konularında onları kısıtlamayın.
  • Ebeveynler olarak onlara karşı adil ve düşünceli davranın.
  • Onlara bir takım sınırlamalar ve kurallar koyun. Yanlış yaptıklarında cezalandırmak yerine onlara sevgiyle yaklaşın.
  • Duygularıyla, korkularıyla ve heyecanlarıyla yüzleşmeleri için onları teşvik edin.
  • Korkularını yenmeleri için onlara mücadele edebilecekleri ortamlar hazırlayın.
  • Ebeveynler olarak ağlamalarına ve duygularını ifade etmelerine izin verin.
  • Aileleri ile olan bağlarında onlara her zaman güven duygusunu hissettirin.
  • Bir şey başardıklarında onları övmeniz, tebrik etmeniz ve daha ilerisi için cesaretlendirmeniz oldukça önemlidir.
  • Başarısızlıkla karşılaştıklarında ebeveynler olarak bunun hayatın bir parçası olduğunu ve başarının anahtarının azmetmek olduğunu öğretin.

Öğrenme güçlüğü görülen çocukların özgüvenlerinin güçlenmesini desteklemek sağlıklı bir şekilde gelişimlerini sürdürebilmeleri açısından çok önemlidir. Bu aynı zamanda aile bireylerinin ve yakınların durumu daha iyi anlayarak, öğrenme güçlüğüne sahip bir çocukla yaşamanın zorluklarının üstesinden gelmelerine yardımcı olur.

  • Ayres AJ. (1972). Sensory integration and learning disorders. Los Ánge- les: Western Psychological Services.
  • Bellefeuille, I. B. (2006). Un trastorno en el procesamiento sensorial es frecuentemente la causa de problemas de aprendizaje, conducta y coordinación motriz en niños. Bol Pediatr, 46, 200-203. https://sccalp.org/documents/0000/0692/BolPediatr2006_46_200-203.pdf
  • Miller L. (2006). Sensational kids: Hope and help for children with sen- sory processing disorder. Nueva York: Putnam.
  • Woodburn, S. S. (2001). Los problemas de aprendizaje en niños. Editorial Universidad de Costa Rica.