İbuprofenin Çocuklar İçin Faydaları ve Zararları

23 Mart, 2019

İbubropfen düşük ateşli hastalıklar, iltihaplar, baş ağrıları ve eklem ağrıları için sıklıkla tercih edilen bir tedavi yöntemidir. Peki çocuklar hasta olduklarında ibuprofen kullanımı doğru bir tercih midir?

İbuprofen bir yerimiz ağrıdığında ilk olarak tercih ettiğimiz ve evde mutlaka bulunan bir ilaçtır. 

Özellikle de küçük çocuklu aileler, çocukları hasta olduklarında ibuprofen kullanımı konusunda endişelenirler.

Öte yandan, bazı ebeveynler herhangi bir hastalık belirtisi olması durumunda hemen ibuprofen kullanımını tercih ederken bazı ebeveynler ise durumu daha da kötüleştirmemek için uzak dururlar.

Gerçek şu ki, her iki müdahale biçimi de doğru değildir ve bu yazıda sizlerle bunun nedenlerini tartışacağız.

Ibuprofen nedir ve nasıl çalışır?

Ibuprofen, kortikosteroidlerden farklı olarak herhangi bir steroid tipi bulundurmayan ve iltihap önleyici olarak kullanılan bir ilaç tedavisidir. Buna rağmen, ağrı kesici etkisi diğer ilaçlara kıyasla oldukça yüksektir.

İbuprofenin formülünde steroid bulundurmaması birçok insanın doktor tavsiyesi olmadan dahi ilk tercihi olmasına yol açmıştır.

Buna ek olarak, bu ilacın ateş düşürücü etkisi de bulunmaktadır. Yani, yüksek ateşli hastalık durumlarında ateşi düşürmek için kullanılabilir. Bu sebepten ötürü birçok anne baba herhangi bir hastalık durumunda bu ilaca başvurmaktadır.

uyuyan hasta çocuk

Çocuklarda ibuprofen kullanımının kontraendikasyonları

İbuprofen çocuklar için var olan en güvenli ve etkili iltihap önleyici ilaç tedavisi olsa da bazı kontraendikasyonları bulunmaktadır.

3 aylıktan küçük çocukların ibuprofen kullanmaları uygun değildir. 6 aylık ve üzeri çocuklar yalnızca doktor onayı ile kullanabilirler. Dolayısıyla, çocuğun yaşının ibuprofen kullanımı için belirleyici bir faktör olduğu söylenebilir.

Böbrek ve karaciğer problemleri olup vücudu aspirine karşı alerjik reaksiyon gösteren çocukların da bu ilacı kullanmaları uygun değildir. Anemi veya kan pıhtılaşması problemi olan çocuklar da bu ilacı kullanmamalılar.

Fakat, doğru dozlarda alındığında bu ilacın kullanımı birçok vaka için oldukça güvenlidir.

Çocuklarda ibuprofen kullanım dozu

İlk olarak göz önünde bulundurulması gereken ibuprofen etken maddeli ilaçlarda bulunan ibuprofen konsantrasyonudur. 

İbuprofen etken maddeli ilaçlardaki ibuprofen konsantrasyonu genellikle %2 ile %4 civarıdır. %4 ibuprofen konsantrasyonuna sahip olan ilaç daha konsantre olduğu için çocuğun kilosu ve kullanım sıklığı oldukça önemlidir.

5 – 9 kilo arasındaki çocuklar %2 ibuprofen konsantrasyonuna sahip ilaçtan günde üç kere olmak üzere 2.5 mililitre olarak kullanabilirler. %4 ibuprofen konsantrasyonuna sahip ilaçtan 7 – 9 kilo arasındaki çocukların günde üç dört defadan ve tek seferde 1.25 mililitreden fazla kullanmaları uygun değildir.

10 kilo olan çocuklar için %2 ibuprofen konsantrasyonlu ilaçtan 5 mililitre, %4 konsantrasyonlu ilaçtan ise 2.5 mililitre kullanılması gereklidir.

İbuprofen diğer ilaçlarla birlikte kullanılabilir mi?

Doktor tavsiyesi ile ibuprofen diğer ilaçlarla birlikte kullanılabilir. Fakat bazı durumlarda, özellikle de kortikosteroid içeren ilaçlar kullanıldığında ibuprofenin diğer ilaçlarla birlikte kullanımı sakıncalıdır.

Bazı ebeveynler paracetamol ve ibuprofeni karıştırarak kullanırlar. Bu şekilde çocuklarının ateşini ve ağrılarını daha hızlı ve etkili bir biçimde düşüreceklerini düşünürler. Fakat günümüzde bu iki ilacı karıştırma yönteminin aslında etkili bir yöntem olmadığı bilinmektedir.

oyuncak ayı ve stateskop

Çocuklarda ibuprofen kullanımı ile ilgili gerçekler

Günümüzde, doktor tavsiyesi ile ilacı kullanan hastaların %90’ında ibuprofenin ateş düşürücü etki gösterdiği uzmanlar tarafından kanıtlanmıştır.

Başka bir istatistiğe göre ise çocukların %75’inin ateşi ilaç alındıktan sonra 4 saat boyunca düşük olarak kalmıştır.

Peki ya ilaç alındıktan sonra ateşin düşmesi ne kadar sürmektedir? Genellikle ilaç alındıktan sonra ateşin düşmesi 2 saati bulur. 4. saatten sonra ateş tekrar yükselmeye başlar ve bu sebepten ötürü doktorlar ilacın günde 3 – 4 kere kullanılmasını tavsiye ederler.

Buna ek olarak, ibuprofen ve paracetamol karşılaştırıldığında ağrı kesici etkisi yüksek olan madde ibuprofendir. Ateş düşürücü etkisi de paracetamole kıyasla daha yüksektir ancak bu paracetamolün etkili bir ilaç olmadığı anlamına gelmez.

Sonuç olarak, bazı basit kurallara uyulduğu sürece doktorlar çocuklar için bu ilacın kullanımını uygun görürler.

Dosajlar, kontraendikasyonlar ve tıbbi tavsiyeler bu çok yönlü ve iltihap önleyici ilacı kullanmadan önce göz önünde bulundurulmalıdır. Fakat her durumda bir çocuk doktoruna danışmakta fayda var.

  • Comité de Medicamentos de la Asociación Española de Pediatría. Pediamécum. Edición 2015. Ibuprofeno. Disponible en: http://www.pediamecum.es.
  • Guía rápida de dosificación práctica en pediatría. Guías prácticas de pediatría de atención primaria. 2015. 3era edición. [En línea].