Çocuklara Öğretilmesi Gereken Değerler

05 Nisan, 2019
 

Çocuklarınıza öğretmeniz gereken değerler kişinin davranışlarıyla ilgilidir ve yaşamdan keyif almayı sağlar. Yani, belirli değerlere sahip olmak çocuğunuzun hayatına anlam katar.

Peki, çocuğunuza bu değerleri en etkili şekilde nasıl öğretebilirsiniz?

Değer ne anlam ifade eder?

Değerler, davranışlarımızı yönlendiren kurallar veya ilkelerdir. Her zaman doğru olarak kabul edilirler ve neyi seçeceğimize ve nasıl davranacağımıza yardımcı olurlar.

“Değerleriniz kim olduğunuzu tanımlar. Kişiliğiniz değerlerinizin toplamıdır.”

–Assegid Habtewold–

Bu açıdan bakıldığında, pek çok farklı değer olduğunu bilmek gerekir. Davranışlarımız ve toplumsal yaşam kuralları ile doğrudan ilişkili oldukları için, etik değerler oldukça önemlidir.

İnsanlar doğduklarında ne iyidirler, ne de kötü. Bu nedenle, nasıl davranılacağını, ne yapılıp yapılmayacağını ve nasıl tepki verileceğini öğretmek anne babaların görevidir. Çocukların davranışlarını ebeveyn şekillendirir.

Bu sebeple, karakterlerinin bir parçası olabilmesi için değerlerin çocuklara küçük yaşlarda öğretilmesi gerekir.

el ele tutuşan baba ve oğlu

Çocuklara yavaş yavaş aşılanması gereken değerler

 
  • Cana yakınlık. Bu, etnik köken gibi faktörleri göz önünde bulundurmaksızın insanlara saygılı davranmak ve yardımcı olmak anlamına gelir. Tarafsız olmayı sağlar.
  • Saygı. Saygılı olmak insanlara sözlü veya fiziksel olarak kötü davranmamak anlamına gelir. Dil, kültür ve ırk farkı gözetmeksizin insanların itibarını gözetmeliyiz.
  • Söz dinleme. Çocuğunuza, ona söylenen şeyi yapmasının neden önemli olduğunu açıklamalısınız. Çocuğunuz kendisinden ne beklendiğini bilmelidir.
  • Hoşgörü. Bu, bir başkasının hak ve özgürlüklerini kısıtlamadığı sürece, kişiyi bir eylemden alıkoymamak anlamına gelir. Çeşitlilikleri ve farklılıkları kabul etmeliyiz.  Hoşgörü müsamaha ile ilişkilidir.
  • Azim. Bir işi yaparken tutarlı olmak gerekir. Asla pes etmeyin. Bu, güven, denge ve olgunlukla ilgilidir.
  • Dürüstlük. Toplum içerisinde veya özel yaşantıda, hayatın her alanında dürüst olmak gerekir.
  • Sorumluluk. Bu, eylemlerimizin ve kararlarımızın sorumluluklarını üstlenmenin yanı sıra zamanında harekete geçmeyi sağlar.

Çocuklar için bu değerler neden önemlidir?

Çocuklara belirli değerleri öğretmek derken neyden bahsediyoruz? Belirli değerlere sahip olmak çok önemlidir çünkü karar alma sürecimizi etkiler. Bu nedenle yaşam alışkanlığı haline getirebilmek için, bu değerleri küçük yaşlarda çocuklara aşılamak gerekir.

Bu, çaba gerektiren bir süreçtir ancak bu çabaya değdiğini göreceksiniz. Eğitimin evde başladığını ve okulda pekiştiğini unutmayın. Çocuklara bir şey öğretmenin en iyi yolu onlara örnek olmaktır. Çocuğunuzu asla cezalandırmamalısınız.

 

Bu yazımızı da okuyun: Ödül ve Ceza Yönteminden Kaçınmanın 7 Yolu

Çocuklara bu değerleri nasıl öğretmeliyiz?

Daha önce de bahsettiğimiz gibi, bu konuda başarılı olabilmek için çocuklara örnek olmak gerekir. Bununla birlikte bu değerleri çocuğa nasıl aşılayacağınızı bilmek de önemlidir. Aşağıda bazı tavsiyeler bulabilirsiniz:

Örnek olun

Anne baba hayatın belli zamanlarında bencil davranıyorsa ve çocuk da bunun farkındaysa, ebeveyn çocuktan bencil olmamasını isteyemez.

Çocuklar küçükken neyin doğru neyin yanlış olduğunu bilemez bu sebeple anne babanın rolü çok önemlidir. Çocuğa söylediğiniz ve yaptığınız şeyler paralel olmalıdır. Böylece çocuğunuza örnek olursunuz.

Etkili bir diğer yöntem ise, çocuğunuza içerisinde iyi davranışları olan karakterlerin geçtiği hikayeler okumaktır. Bu şekilde çocuklar hikayelerdeki karakterlerin davranışlarını taklit etmek isteyeceklerdir.

Onları destekleyin

Çocuğunuza bir şeyler öğretebilmek için onun güvenini kazanmanız gerekir. Bunun için de ona destek olmalısınız. Böylece, zor bir durumla karşı karşıya kaldıklarında çocuklar yardım almak için size gelecektir. Çocuğunuza belirli değerleri öğretebilmek devamlı bir eğitim gerektirir. Çocuk bu değerleri zorunlu olduğu için değil, içinden geldiği için eyleme dökmelidir.

oyun oynayan anne baba ve çocuk
 

Çocuklara değerleri öğretmenin faydaları

Çocuklara belirli değerleri öğretmenin bazı faydaları aşağıdaki gibidir:

  1. Çocuğunuzun kişisel gelişimini ve büyümesini teşvik eder.
  2. Erdem gelişmeye başlar ve geliştikçe de çocuğun ahlaki değerleri oturmuş olur.
  3. Kişisel mutluluğuna katkıda bulunur.
  4. Bu değerlerin hayattaki en önemli şeyler olduğunu bilmeye yardımcı olur.
  5. Sağlıklı bir öz saygı geliştirmeye olanak tanır.
  6. Çocuklar kendilerine hedef koymaya ve bunları yerine getirmeye başlarlar.

Eğitimde anne babanın rolü

Değerlerin kişinin davranışını etkileyen her şey ile ilgisi vardır. Bu nedenle daha iyi bireyler olmada ve istekleri gerçekleştirmede etkisi büyüktür.

Bununla birlikte, anne babaların çocuklar üzerinde bir otoritesi olmalıdır. Pek çok durumda, anne babalar çocuklara baskı yapmaktan korkarlar. Bu korku yersizdir çünkü çocukların yönlendirilmeye ve psikolojik dengeye ulaşabilmek için onları eğitecek sevgi dolu otoritelere ihtiyaçları vardır.