Çocuklarda Öfke Hissinin Dört Nedeni

10 Ocak 2021
Çocuklarda öfke hissinin pek çok nedeni vardır ve bunları analiz etmek ebeveynlere düşer. Gençlerin ufak ve görece önemsiz şeylere sinirlenmesi normal görünse de sürekli agresif davranışlar sergilendiği durumlarda bir psikologun desteği gerekecektir.

Küçük çocukların zaman zaman öfke nöbetleri geçirmesi gayet doğal bir şeydir. Bazı sınırların olduğunun farkına varmaları kimi zaman onlar için zor bir şey olsa da bu, gelişimleri için son derece önemlidir. Çocuklarda öfke hissine yol açan pek çok farklı neden bulunmaktadır.

Bazen ebeveyn otoritesine karşı gelmek gibi görünen şeyler aslında bambaşka şeylerdir. Çocuklarımızın sağlıklı bir biçimde büyümelerini sağlamak için öfkelerinin neden kaynaklandığını bilmemiz çok önemlidir.

Ağlamak, sinirlenmek ve hatta vurmak, ısırmak, tükürmek ya da uygunsuz kelimeler söylemek gibi daha ciddi tepkiler çocukların öfkelendikleri zaman ebeveynlerin olacağını tahmin ettikleri eylemlerdendir.

Öfkenin pek çok nedeni olabileceği gibi çocukların daha fazla ilgiye ihtiyaç duydukları anları ayırt edebilmeniz için dikkat etmeniz gereken diğer davranışsal işaretler de bulunmaktadır.

Çocuklarda Öfke Hissinin Olası Nedenleri

1. Duyguları Tanımlamak ve İfade Etmekte Yaşanan Zorluklar

Eğer ebeveynler olarak kendimizi doğru ifade etmekte zorlanıyorsak bunu çocukların da yaşaması kadar normal bir şey yoktur. Çocuklar ile ebeveynler arasındaki fark çocukların ebeveynlerin onları anlamasını beklemeleridir.

Ebeveynler ve çocukların bakımından sorumlu kişiler çocuklarının temel ihtiyaçlarını karşılamak için pek çok şey yaparlar ve bunları yapmaya alışırlar. Bundan ötürü de çocuklar yetişkinlerin onların mutsuzluk ya da sıkıntılarıyla da ilgileneceklerini düşünürler.

Bunun sonucunda da çocuklarla ilgilenen kişilerin dikkati onlarda olmaz, bu kişiler müsait olmaz ya da çocuğun canını sıkan şeyin ne olduğunu anlayamazlarsa bu çocuklarda öfke hissinin ortaya çıkmasına neden olabilir.

İşin iyi yanı şu ki, günümüzde çocukların hislerini ifade etmesine yardımcı pek çok çözüm bulunuyor. Örneğin; başkahramanların öfke, mutluluk, mutsuzluk gibi pek çok duyguya yol açan farklı olaylar yaşadıkları çocuk öyküleri okumak uygun bir çözüm olabilir.

Çocuklarda öfke hissi

2. Çocuklarda Öfke Hissinin Bir Diğer Nedeni İlgi Eksikliğidir

Çocuklar yetişkinlerin kendilerini dinlemelerini isterler. Bazı yetişkinler çocukluğun yaşamın gereksiz bir dönemi olduğunu düşünürler. Çocuklukta herhangi bir zorluğun yaşanmadığını, çocukların özel ihtiyaç ve arzularının olmadığını düşünürler.

Çocuklar sevildiklerini bilmek isterler. Sevildiklerini hissetmelerinin yolu da ilgi görmeleridir. Ebeveynleriyle ya da onlarla ilgilenen kişilerle oyun oynamaları çocuklar için çok önemlidir; korku, güvensizlik ve bu gibi olumsuz duyguları deneyimledikleri zamanlarda ihtiyatlı ve kontrol altında hissetmeleri çocukların gelişimi için son derece önemlidir.

Çocuklar ilgi gördüklerini hissetmezlerse öfkelenirler. Yetişkinler çocukların yanında olmazlarsa bu ilgiyi elde etmek için başka yöntemlere başvururlar.

3. Hayal Kırıklığı Çocuklarda Öfke Hissinin Temel Nedenlerinden Biridir

Çocuklarda öfke hissinin bir diğer nedeni de aldanma ya da acı çekmelerinden kaynaklı hayal kırıklığı hissidir. Bu ego inşası ve gelişim süreçleri ile ilişkilidir.

İki yaşından altı yedi yaşlarına kadar çocuklar benmerkezci davranabilir ve her şeyin kendileri etrafında dönmesini isteyebilirler. Oyunları kazanmak, ilgi odağı olmak, birinci olmak gibi istekleri olur.

Fakat arkadaş canlısı ve sabırlı bir davranış sergileyerek onlara çevrede başka insanların da olduğunu anlatmalısınız. Diğerlerinin ihtiyaçları da kendi ihtiyaçları kadar önemlidir.

Bu öğrenme süreci bazı çocuklar için daha zorlayıcıdır. Özellikle yeterince ilgi görmeyen ya da hislerini ifade edemeyen çocuklar bu alanda zorlanabilirler.

Çocuklarda öfke şeklinde verilen tepkilerin hepsi birbiri ile ilişkilidir. Bu öfke durumlarının ailede tartışılması gerekliliği çocukların hayal kırıklığı ile başa çıkabilmeyi öğrenmeleriyle alakalıdır.

“Çocuklar sevildiklerini bilmelidirler ve de bunun yolu ilgi görmelerinden geçer.”

4. Çocuklar Fazla Yorulmuş Olabilirler

Özellikle çok küçük çocuklarda az uyumak öfkenin en büyük nedenlerindendir. Çocukluğun her bir döneminde o dönemin ihtiyaçlarını karşılayacak sağlıklı bir uyku düzenine uyulması gerekir. Bu kaliteli bir yaşamın olmazsa olmazıdır.

Az uyku çocukların hayal kırıklığı ve ilgisizlikle daha da başa çıkamamalarını sağlar. Ayrıca hislerini ifade etmeleri de zorlaşır.

Ayrıca dinlenerek enerji kazanan yalnızca beden değildir. Çocukların beyninin işlemesi, öğrenmesi ve tamamen gelişmesi için de düzenli uyku şarttır.

Bahçede çiçekler arasında annesine kızarak bakan kız

Çocuklarda Öfke Hissine Daha Çok Odaklanmak Gerekiyor

Çocuklar büyürken öfkeyi daha iyi bir şekilde yönetebilmeyi öğrenirler. Bazen çocuklarda öfke ve sinir hali zamanla daha da yoğun yaşanır ve buna daha çok eğilmek gerekir.

Örneğin; aşağıda sıraladıklarımızın yaşandığı durumda, işin üzerine daha fazla düşmek, iletişim kurmak ve belki de profesyonel yardım almak gerekir:

  • Diğerlerinin sağlıklarına ve kendi sağlıklarına zarar verici agresif davranışlarda bulunmaları.
  • Okul ve sosyal ortamlara entegre olmakta zorlanmaları.
  • Akranlarıyla oynayamamaları ya da eğlenememeleri.
  • Yaşlarına göre çok ciddi öfke krizleri geçirmeleri.
  • Sürekli ebeveyn otoritesine karşı direnmeleri.

Bu gibi durumlarda çocuklar yüzleşemedikleri bir şeylerden ötürü acı çekerler. Bu tabii bir rahatsızlıkları olduğu ya da ilaca ihtiyaç duydukları anlamına gelmez.

Son olarak, çocuklarını dinlemek ve onlara yardımcı olmak ebeveynlerin sorumluluğundadır.