Mekonyum ve Yeni Doğan Bebekler

17 Temmuz 2019
Mekonyum, özellikle de ilk kez çocuk sahibi olan ebeveynleri çok şaşırtır fakat bu tamamen doğal bir şeydir.
Mekonyum, bir bebeğin doğduktan sonraki ilk dışkısıdır. Genellikle ilk 48 saat içinde meydana gelir. Bu madde, bağırsaklardaki epitelyal hücreler, su, lanugo, amniyotik sıvı ve safradan oluşur. Mekonyum, kalın ve yapışkan bir maddedir ve rengi de koyu yeşildir.

Mekonyum ve amniyotik sıvı ile dışkılanması

Çocuğunuz anne rahmindeyken amniyotik sıvı solur. Bu maddenin çözünen bileşenleri anne karnındaki bebeğin bağırsaklarında birikir ve mekonyumu meydana getirir. Bu normal ve doğal bir durumdur, bu yüzden de telaş yapmaya gerek yoktur. Mekonyum ile, bebeğin artık ihtiyaç duymadığı maddeler vücuttan çıkarılır.

Öte yandan, eğer bebek doğumdan önce ya da doğum sırasında fetal distres yaşarsa bağırsak kasılmaları yaşayabilir. Bu da bebeğin anal büzgen kasının gevşemesine ve mekonyumun amniyotik sıvı ile dışkılanmasına yol açabilir.

Doğum zamanında gerçekleşmezse, mekonyum bebeğin akciğerlerine ulaşabilir. Bu tıbbi komplikasyona mekonyum aspirasyon sendromu denir.

kötü kokan bebek bezi

Mekonyum aspirasyon sendromu

Mekonyum aspirasyon sendromu (MAS), ciddi bir solunum güçlüğüdür. Bebek, amniyotik sıvıda çözünen mekonyumu solursa ve bu madde bebeğin akciğerlerine ulaşırsa bu sendrom meydana gelir. Bu durumun bebeğe etkisi, soluduğu mekonyumun yoğunluğuna ve miktarına bağlıdır.

Mekonyum aspirasyon sendromunun en yaygın sebepleri şunlardır:

  • Pre-eklampsi.
  • Sigara içmek.
  • Plasenta yetersizliği.
  • Fetüsün büyümesinde gecikme.
  • Göbek bağının düşmesi.
  • Annede solunum hastalığı olması.
  • Annede kalp hastalığı olması.
  • Koriyoamniyonit (amniyotik sıvının enfekte olması).
  • Amniyotik sıvı eksikliği (oligohidramniyoz).
  • Plasentanın erken ayrılması.
  • Bebeğin anne karnında gereğinden fazla kalması (doğumun gecikmesi).

Mekonyum aspirasyon sendromunu önlemek zor olabilir. Hatta bunu önlemenin tek yolu sigara ve alkol gibi sağlıksız alışkanlıklardan uzak durmaktır. Ayrıca, hamileliğiniz boyunca doktorunuzun talimatlarını takip etmeniz çok önemlidir.

Bu durumun etkilerini azaltmak için bebek doğduğu andan itibaren tedaviye başlanmalıdır. Bu, çocukta akciğer hiperinflasyonu ve beyin hasarı gibi hastalıkların olmasını önlemek için tek yoldur.

Zamanlamaya dikkat edin

Mekonyumun erken çıkması da sorun yaratabilir. Bu durum, bebek hala plasentadayken mekonyumu dışkılarsa meydana gelir. Aynı zamanda, mekonyumun bebek doğduktan sonra çıkmasının gecikmesi de dikkat edilmesi gereken bir durumdur.

Bebeğin bağırsak hareketinde gecikme olması kistik fibroz ya da bağırsaklarda delinme gibi hastalıklara sebep olabilir. Bu yüzden, eğer bir bebeğin doğumdan sonraki 48 saatte bağırsak hareketi olmazsa, ebeveynlerin acilen bir doktora danışmaları gerekir.

yeni doğan bebek

Mekonyum nasıl temizlenir?

Mekonyumun temizlenmesi, normal dışkının temizlenmesinden biraz daha özen isteyen bir durumdur. Yapışkan bir madde olması, bebeğin cildinden tamamen temizlenmesini zorlaştırır. Fakat panik yapmaya gerek yoktur.

Mekonyumun temizlenmesi yumuşak ve nazikçe yapılmalıdır. İzlemeniz gereken adımlar şöyledir:

  1. Bebek bezini dikkatlice açın. Bebeğinizin sırtının kirlenmesini önlemek için bileklerini nazikçe tutun ve onu hafifçe kaldırın. Daha sonra bebeğinizin altından bezi çekin.
  2. Bezi tamamen çıkardıktan sonra, bebeğinizin belden aşağısını ılık bir suyla yıkamalısınız. Bunu yaparak, mekonyumun büyük bir kısmını fazladan ovmaya ihtiyaç kalmadan temizlemiş olursunuz.
  3. Islak mendille durulayın. Bunu yaparken çok nazik olun ve acele etmeyin. Bebeğinizin cildinin tahriş olmaması için fazla sürtmemeye özen gösterin.
  4. Bebeğinizi her zaman önden arkaya doğru temizlemelisiniz. Enfeksiyona sebep olabileceği için asla arkadan öne doğru temizlemeyin.
  5. Bebeğinizin cildinde yine de bir miktar mekonyum kaldıysa onu bırakın. Mekonyumun kalması, bebeğinizin cildini fazla ovmaktan daha az zarar verici olacaktır.

Mekonyumun rahatsız edici bir görüntüsü vardır ve ayrıca temizlemesi de zordur. Bununla beraber, bu durumun yaşanması bebeğinizin bağırsaklarının iyi çalıştığını göstermektedir.

  • García, J. O., Gallardo, D. C., i Tortajada, J. F., Macián, A. M., & Grimalt, J. O. (2004). Meconio y exposición prenatal a neurotóxicos. Revista Española de, 60(4), 291-296. https://www.seinap.es/wp-content/uploads/Revista-de-Pediatria/2004/REP%2060-4.pdf#page=29
  • Malagón, G. M., Martínez, C. A., Castillo, K., Delfín, L., Cruz, E., & Paniagua, M. E. (2008). Síndrome de aspiración de meconio. Lavado traqueobronquial con surfactante y administración de éste como reemplazo. Reporte de caso. Revista Mexicana de Pediatría, 75(6), 270-276.
  • Quintero-Villegas, L., Rodríguez-Balderrama, I., & de la O-Cavazos, M. (2012). Incidencia y morbimortalidad del recién nacido con síndrome de aspiración de meconio en un hospital de tercer nivel. Medicina Universitaria, 14(57), 205-10. http://www.medicina.uanl.mx/educacioncontinua/wp-content/uploads/2015/05/MEDICINA_UNIVERSITARIA_57.pdf#page=29
  • Valdés Moreno, J., Cardellá Rosales, L., Gómez Álvarez, A. M., & Rojas Palacios, G. (2002). Determinación de variables metabólicas en recién nacidos con presencia de meconio en el líquido amniótico. Revista Cubana de Investigaciones Biomédicas, 21(4), 248-252.