Çocuklukta Yemek Seçme Bozukluğu

10 Aralık 2019
Yemek seçme bozukluğu olan çocuklar, sadece belirli yiyecekler tüketirler ve bu da beslenme yetersizliğine yol açabilir.

Çocukların bazı yeme zorlukları yaşaması normaldir. Pek çok çocuk sadece belirli yiyecekleri tüketmeyi tercih edip, diğer yiyeceklere karşı isteksiz davranabiliyor. Bununla birlikte, bazı durumlarda yemek seçme bozukluğu ciddi sorunlar yaratabiliyor.

Bunun sonucunda da, çocuklar besin ihtiyaçlarını karşılayamaz hale geliyorlar ve bu durum yemek seçme bozukluğu olarak biliniyor.Bu durum, yakın zaman öncesine kadar bir bozukluk olarak düşünülmüyordu.

Bununla birlikte, Mental Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabının revize edilmiş versiyonunda, bu durum iyi tanımlanmış karakteristik özellikleri olan bir bozukluk olarak tanınmaya başlandı.  Pek çok yiyeceği tüketmekten kaçınmak, çocuklar için geçici bir kapris veya yanlış bir davranış olmanın çok ötesine geçiyor.

Yemek Seçme Bozukluğu

Yemek seçme bozukluğu, kişinin çok sınırlı ve dengeli olmayan bir beslenme düzeni olduğunu ifade eder. Yeni yiyecekler denemeyi reddeden kişi, bunu sadece kıvam, renk veya şekil yüzünden yapabilir. Bunun sonucunda da, çok ciddi besin eksiklikleri meydana gelebilir.

çocukların yemek seçmesi

Çocuklar bu bozukluktan muzdarip olduğunda, kilo vermeleri veya olması gerektiği gibi gelişememeleri mümkündür. Aynı şekilde, ciddi besin yetersizlikleri de ortaya çıkar çünkü pek çok durumda çocuk sebze, balık ve bakliyat tüketmeyi reddeder.

Bununla birlikte, çocuk sendromunun ortaya çıkacağı veya bir çeşit sorun oluşturacak görüşmeler yapmaktan kaçınacağından, psikososyal gelişim de bu durumdan etkilenir. Bu, hem durumdan mustarip olan çocuğu hem de onun ebeveynini etkiler. Sürekli bir şeyler yemeyi reddeden bir çocuk, oldukça bunaltıcı ve sıkıntılı olabilir.

Kapristen çok daha fazlası

Bu durumun, çocuksu bir kapris veya kötü davranıştan çok daha fazlası olabileceğini göz ardı etmemek gerekir. Bu bozukluk pek çok faktör yüzünden meydana gelebilir ve bozukluğun daha derin anlamları olabilir.

Uzmanlar henüz tam sebepleri bilmese de, birtakım bulgular aşağıdaki gibidir.

  • Sosyal fobiye kadar uzanabilen veya obsesif kompülsif özelliklere sahip olmak ve anksiyeteli bir kişilikte olmak bu çocuklarda yaygın olarak görülür. Çocuklar ayrıca yeniliklere uyum sağlamada zorluk yaşar ve bu bozukluk onların sert ve esnek olmayan kişiliklerini geliştirebilir.
  • Araştırmalar, çocuk ve ebeveyni arasındaki ilişkiye yönelik sorunları da gözlemledi. Kendilerini sözlü bir şekilde ifade edemeyen çocuklar, hoşnutsuzluklarını göstermek için çığlık atıyor veya bağırıp çağırıp tepinmeyi deniyor. Bu tür davranışlar ise ebeveynde yüksek miktarda stres, rahatsızlık ve gerginliğe sebep oluyor.
  • Bunun sonucunda ise, ebeveyn ve çocuk arasında sağlıklı bir sevgi bağı kurulması zorlaşıyor. Bu durumlardan kaçınmak için ise ebeveyn çocuğa sorun çıkarmayacağı yiyecekler veriyor ve bu da çocuğun beslenme bozukluğunu güçlendiriyor.

Yapılan çeşitli araştırmalar, bu bozukluğa sahip olan çocukların ve gençlerin önemli bir kısmının yiyeceklere olan alerjilerin yanı sıra, boğulma ve kusma korkusu yüzünden bu yiyeceklerden uzak durduğunu gözler önüne serdi.

yemek yemek istemeyen çocuk

Yemek seçme bozukluğu nasıl önlenir ve tedavi edilir?

  • Bebek katı gıdalar tüketmeye başladığında, “bırak kendi kendine yesin” yöntemini uygulamak, bebeğin yiyeceklerin ne kadar çeşitli olduğunu kendi kendisine keşfetmesine yardımcı olur. Bu sayede, minikler yemek zamanlarını bir zorunluluk olarak değil, doğal ve eğlenceli bir süreç olarak görür. 
  • Yeni yiyecekler sunarken kararlı ve sabırlı olarak, çocuğun yiyeceği reddetmesi durumunda öfkeye yenik düşmemek ve pes etmemek gerekir.
  • Ebeveyn, çocuğun rol modelidir. Çocuklar için tüm aile üyelerinin masada ne varsa onu yediğini görmek oldukça önemlidir. Yemek saatinde herkesin masada olması ve sohbet etmesi de ayrıca faydalıdır.
  • Farklı şekiller, lezzetler ve hazırlama yöntemleri kullanarak mutfakta yaratıcı olmak da önemli bir diğer unsurdur. Yiyeceklerle farklı bir şeyler yapmak, çocuğun merakını artırır ve yeni lezzetler denemesi için onu teşvik eder.
  • Çocuğunuza bu bozukluğun teşhisi konulduğunda, profesyonel bir yardım almak önemlidir. Bazı durumlarda, besin eksiklikleri kısa süreli hastanede bakımı gerektirebilir.
  • Her vakada, psikologlar, doktorlar ve beslenme uzmanları ile branşlararası bir işbirliği yürütmek gereklidir. Psikologların, çocuğun inatçı kişiliği ve ebeveyni ile olan bağı üzerinde çalışması gerekir. Bu sırada ebeveyn de çocuğun beslenmesine yeni yiyecekler eklemeye devam etmelidir.
  • Fisher, M. M., Rosen, D. S., Ornstein, R. M., Mammel, K. A., Katzman, D. K., Rome, E. S., … & Walsh, B. T. (2014). Characteristics of avoidant/restrictive food intake disorder in children and adolescents: a “new disorder” in DSM-5. Journal of Adolescent Health55(1), 49-52.
  • Rodríguez, A. (2018, 29 julio). Ansiedad infantil: síntomas y tratamiento. Recuperado 24 octubre, 2019, de https://lamenteesmaravillosa.com/ansiedad-infantil-sintomas-y-tratamiento/