Çocuklarda Bipolar Bozukluk

26 Şubat, 2019

Dünya Sağlık Örgütü’ne göre, ruhsal hastalıklar dünya çapında git gide daha yaygın bir hale gelmektedir. Hatta çocuklarda bipolar bozuklukta artış bile görülmektedir.

Çocuklarda bipolar bozukluk nedir?

Bu durumu, çocukların doğal davranışları sebebiyle de fark etmek kolay değildir. Çocuklarda bipolar bozukluk genellikle, dikkat eksikliği, hiperaktivite ya da depresyon olarak teşhis edilmektedir.

Bundan birkaç yıl önce, uzmanlar, çocukların olgunlaşmadıkları için ruhsal bozukluklar yaşayamayacağını ileri sürmekteydi. Fakat şimdi, çocuklarda bipolar bozukluğun günden güne yaygın hale geldiğini görmekteyiz.

Ruh halinde değişimler, huzursuzluk ve dikkat eksikliği küçük çocuklarda, yaşına bağlı olarak, normal durumlar gibi görülebilir. Bu da çocuklarda bipolar bozukluk tespitinin genellikle gecikmesine ve dolayısıyla geç tedavi edilmesine sebep olmaktadır.

Bu davranışlar bir araya geldiğinde ve meydana gelme sıklığı arttığında, bir uzmana danışma vakti gelmiş demektir.

Amerikan Psikiyatri Birliği tarafından yayınlanan Mental Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı bipolar bozukluk teşhis kriterlerini içermektedir. Bunlardan üçünün sıklıkla gözlemlenmesi, çocuklarda bipolar bozukluğa işaret ediyor olabilir.

Bu kriterler şöyledir:

  • Çok fazla konuşmak
  • Yeterince uyumamak
  • Hızlı düşünmek
  • Dikkatin çok çabuk dağılması
  • Gerginlik ya da hiperaktivite
  • Çok yüksek seviyede öz güven
  • Tehlikeli olsa bile sadece zevk aldığı aktiviteleri yapması

Çocuklarda bipolar bozukluğuna dair sıkça görülen belirtiler

Ani ruhsal değişimler: Birkaç saat içinde çok mutlu bir moddan aşırı üzgün bir moda geçebilirler. Normal aktivitelerini yapmaktan yorulabilir ve genelde hoşlandıkları şeyleri birden yapmak istemeyebilirler.

Öfke nöbetleri, kontrol edilemeyen neşe, huzursuzluk ya da ödevlerini ihmal etmek çocuklarda bipolar bozukluğun işaretçisi olabilir.

  • Anksiyete. Çocuklarda anksiyete normal bir durum değildir. Sürekli gergin olan, kendini kontrol etmekte güçlük çeken ya da uyumakta zorlanan çocuklar anksiyeteye sahip olabilir. Dikkat dağınıklığı ve bir işten diğerine sıçrama da uyarıcı işaretlerdendir.
  • Hızlı düşünme. Bu çocuklar, net olmayan bir şekilde konuşurlar ve konuşurken kafaları hızla karışabilir. Düşüncelerinin hızı kendilerini ifade edecek doğru kelimeleri bulmalarına engel olur, bu durum da konuşma bozukluklarına sebep olabilir. Bu düşünce hızı, çocukların halüsinasyon görmesine de yol açabilir.
  • Davranışlarda değişiklik meydana gelmesi. Manik nöbetler yaşanması, çocukların davranışlarında değişikliğe sebep olur. Asi olabilir, kurallara uymakta güçlük çeker ve yetişkinlerle tartışabilirler.

Davranışlardaki değişiklikler

  • Psikofizyolojik değişiklikler. Uyumakta zorluk çekilmesi, çocuklarda bipolar bozukluğun önemli göstergelerinden biridir. Bir başka gösterge ise kilo kaybına sebep olabilecek iştah kaybı yaşanmasıdır.
  • Umursamaz davranışlar. Fazla enerji, çocukların yaptıkları şeylerin sonuçlarını düşünmeden davranmalarına yol açar. Çoğu zaman bu aktiviteler fiziksel riskler içerir ve hatta cinsellikle de ilgili olabilir.
  • Kendine zarar verici eğilimler. Üzgün olan ve kendini çok eleştiren çocuklara da dikkat etmek gerekir. Kendine zarar verici davranışlar göstermesi de sizi çocuğunuzun bipolar bozukluğu olabileceği ile ilgili uyaran bir işarettir.
  • Kontrol edilemeyen tavırlar. Çocuklarda bipolar bozukluğun başka bir belirtisi de çocukların belli tavırlarını kontrol edememesidir. Çocuk içinde bulunduğu bazı durumlarda kontrol edemeden gülüyorsa bu belki bipolar bozukluğun işaretçisi olabilir.

Bozukluktaki çeşitlilik

Bipolar bozukluk her çocuğa aynı şekilde etki etmez. Belirtiler yaşa göre değişiklik gösterir ve bu yüzden her vakanın tedavisi de farklıdır. Etraflı bir değerlendirmeden sonra, doğru ilaçlarla belirtilerin azaltılması mümkündür. Bu hastlığın tedavisi yalnızca ilaç ile değil ayrıca psikoterapi ve ebeveyn eğitimi ile sağlanır.

Uygun tedavi ile bu durumla başa çıkılabilir ve nöbet sayısı ve bunların süreleri azaltılabilir. Bipolar bozukluğu olan çocuklar özel bir yolla eğitilmelidir. Durum doğru şekilde yönetilirse çocuklar çok uzun süre sağlıklı bir şekilde yaşayabilir.

  • Estrada-jaramillo, S., Zapata-barco, A. M., Botero-franco, D., Tamayo, L. A., & Palacio, J. D. (2009). Trastorno afectivo bipolar en niños. Revista Colombiana de Psiquiatría.
  • Muñoz Tamayo, R. (1999). Trastorno bipolar en niños y adolescentes. Rev Colomb Psiquiatr.
  • Podawiltz, A. (2012). Diagnosing Bipolar Disorder. The Journal of Clinical Psychiatry. https://doi.org/10.4088/jcp.10060tx1cc